فهرست مطالب

محاسبه‌گر پراکندگی داده‌ها (Dispersion Calculator)

بر اساس اصول Westgard QC چرا بررسی پراکندگی داده‌ها در QC اهمیت دارد؟

در کنترل کیفیت داخلی آزمایشگاه، صرفاً بررسی قرار گرفتن نتایج در محدوده قابل قبول کافی نیست. آنچه اهمیت بالاتری دارد، میزان پراکندگی نتایج و رفتار آماری روش در طول زمان است.

پراکندگی بالا معمولاً نشان‌دهنده خطای تصادفی (Random Error) است؛ خطایی که می‌تواند بدون هشدار واضح، صحت نتایج گزارش‌شده را تحت تأثیر قرار دهد.

در سیستم Westgard QC، شاخص‌هایی مانند:

انحراف معیار (SD)
ضریب تغییرات (CV%)

به‌عنوان ابزارهای اصلی برای ارزیابی پایداری و دقت روش‌ها استفاده می‌شوند.

محاسبه‌گر پراکندگی داده‌ها چیست؟

محاسبه‌گر پراکندگی داده‌ها (Dispersion Calculator) یک ابزار تحلیلی است که به شما کمک می‌کند با وارد کردن نتایج تکراری یک تست:

میانگین (Mean) را محاسبه کنید
انحراف معیار (SD) را به‌دست آورید
CV% را محاسبه و تفسیر کنید

وضعیت پایداری روش را به‌صورت کیفی ارزیابی کنید

این ابزار بر اساس منطق آماری مورد استفاده در Westgard QC طراحی شده و به‌صورت کاملاً کاربردی، امکان تحلیل سریع داده‌ها را فراهم می‌کند.

چگونه از این ابزار استفاده کنیم؟

نتایج تکراری یک تست (مثلاً نتایج کنترل یا نمونه تکرارشده) را وارد کنید

محاسبه را انجام دهید

شاخص‌های آماری و تفسیر QC را مشاهده کنید

بر اساس CV% محاسبه‌شده، وضعیت روش در یکی از این دسته‌ها قرار می‌گیرد:

پراکندگی کم: روش پایدار و قابل‌اعتماد

پراکندگی متوسط: نیاز به تقویت قوانین QC

پراکندگی زیاد: ریسک بالای خطای تصادفی

این ابزار برای چه کسانی کاربردی است؟

مسئولان فنی آزمایشگاه‌ها

سوپروایزرهای کنترل کیفیت

کارشناسان بیوشیمی، هماتولوژی و سایر بخش‌ها

مراکز در حال صحه‌گذاری یا بازنگری روش‌ها

استفاده از این محاسبه‌گر می‌تواند پایه‌ای علمی برای:

انتخاب یا اصلاح قوانین Westgard

طراحی برنامه QC مؤثر

تصمیم‌گیری آگاهانه درباره عملکرد روش‌ها

باشد.

جمع‌بندی

محاسبه و تحلیل پراکندگی داده‌ها، یکی از گام‌های کلیدی در کنترل کیفیت مبتنی بر شواهد است.

محاسبه‌گر پراکندگی داده‌ها در تریتا آکادمی، ابزاری ساده اما علمی است که به شما کمک می‌کند کیفیت روش‌های آزمایشگاهی خود را دقیق‌تر ارزیابی کنید و تصمیمات QC را بر پایه داده بگیرید.